Nguyễn Trường Tộ - người Công giáo yêu nước xứ Nghệ với tư tưởng vượt thời đại


Ông là nhà tư tưởng, nhà cải cách lớn của đất nước ta cuối thế kỷ XIX trên các lĩnh vực chính trị, kinh tế, văn hóa, ngoại giao, quân sự... Đến nay, nhiều tư tưởng đổi mới của ông vẫn còn nguyên giá trị.

Nguyễn Trường Tộ sinh năm 1828, trong một gia đình theo đạo Thiên Chúa tại làng Bùi Chu, nay thuộc xã Hưng Trung, huyện Hưng Nguyên, tỉnh Nghệ An.

Sinh ra ở làng quê nghèo, là người thông minh từ nhỏ và ông cũng nhận được nền giáo dục tiên tiến từ rất sớm. Nhờ học thông Tứ thư, Ngũ kinh của Nho giáo, năm 27 tuổi, ông được giám mục Gauthier đưa vào chủng viện Tân Ấp thuộc xứ đạo Xã Đoài để dạy chữ Hán cho giám mục và được giám mục dạy lại cho chữ Pháp cũng như tri thức khoa học châu Âu.

Năm 1858, giám mục Gauthier đưa Nguyễn Trường Tộ sang học tập, nâng cao kiến thức nhiều mặt tại Pháp. Hơn 2 năm ở Paris, chẳng những ông hiểu biết nhiều về khoa học, kỹ thuật, nhất là về kiến trúc, khai mỏ, mà còn đọc rộng về các mặt chính trị, kinh tế, quân sự, ngoại giao, pháp luật… và tìm hiểu được một số thành tựu công nghệ của phương Tây nhất là Pháp.