TỪ TRO BỤI ĐẾN TRÁI TIM
(Mt 6,16-18)
"Hỡi người hãy nhớ mình là bụi tro,
Một mai người sẽ trở về bụi tro..."
Lời hát trầm buồn của cố linh mục nhạc sĩ Kim Long dìu dặt đưa chúng ta vào mùa Chay.
Mỗi năm, mùa chay được khởi đầu từ lễ tro. Khi tro chạm vào trái tim, không chỉ là dấu tro bên ngoài, mà còn là lời mời hoán cải từ bên trong. Tro được sức trên trán chúng ta trong ngày hôm nay, không phải chỉ là một nghi thức, cũng không phải là một dấu hiệu để người khác nhận ra rằng tôi đang bước vào mùa chay. Tro là lời thì thầm rất khẽ của Thiên Chúa nhắc con người nhớ lại căn tính sâu xa nhất của mình: "Ngươi là bụi đất, và sẽ trở về với bụi đất."(St 3,19)
Thế giới ngày nay đề cao thành công, sức mạnh, hình ảnh và tiếng vỗ tay. Lễ Tro đưa chúng ta trở về với sự thật đơn sơ đến trần trụi: phận con người là mong manh. Tất cả những gì ta nắm giữ, tự hào, phô trương rồi cũng sẽ qua đi. Chỉ còn lại điều duy nhất tồn tại trước mặt Thiên Chúa: trái tim của ta.
Tro trên trán-hay tro trong lòng?
Ngày Lễ Tro, ai cũng giống ai: hàng dài người xếp hàng, cúi đầu, để linh mục rắc tro. Nhưng Lời Chúa hôm nay khiến chúng ta phải tự hỏi: Tro ấy chỉ dừng lại trên trán hay có đi vào trong lòng tôi không? Tro nhắc ta về thân phận mỏng giòn, và cũng nhắc ta về lòng thống hối. Trong Kinh Thánh Tro gắn liền với hoán cải, quay về, với một trái tim tan nát trước mặt Thiên Chúa. Tro không nhằm làm cho ta buồn rầu, nhưng để đánh thức ta khỏi sự tự mãn, khỏi những lớp mặt nạ đạo đức mà đôi khi chính chúng ta cũng không nhận ra.
Đức Giêsu lên án sự đạo đức phô trương. Trong Tin Mừng Mát thêu chương 6 Chúa Giêsu nói rất thẳng thắn. Ngài không lên án việc ăn chay, cầu nguyện hay bố thí. Trái lại, Ngài khẳng định đó là những việc cần thiết. Nhưng điều Ngài lên án là lối sống đạo đức giả hình: làm cho người khác thấy, làm để được khen, làm để nuôi dưỡng cái tôi... Đừng làm như bọn giả hình mặt mày rầu rĩ, để thiên hạ biết mình là ăn chay. Chúa Giêsu không muốn mùa Chay u sầu bên ngoài nhưng trống rỗng bên trong. Ngài không muốn một đời sống đạo chỉ chăm lo hình ảnh, mà quên mất mối tương quan sống động với Chúa Cha, là Đấng thấu suốt mọi sự nơi kín đáo.
Chay như thế nào cho đúng đường lối Chúa dậy?
Ngày nay, ăn chay không còn chỉ là bớt một bữa cơm; bớt con gà. Tin Mừng mời gọi chúng ta đi sâu hơn: chay mắt, chay miệng, chay lòng, chay trong tâm hồn.
Chay mắt, là không để mắt mình chạy theo những điều làm lòng ta ganh tỵ, so sánh, khinh thường người khác. Là tập nhìn người khác bằng ánh mắt xót thương thay vì phán xét. Chay miệng, là bớt những lời nói làm tổn thương, bớt than phiền, bớt chỉ trích. Đôi khi chay đẹp nhất là biết im lặng đúng lúc, để không gieo thêm đau buồn cho người bên cạnh. Chay lòng, là tập buông bỏ những oán giận, cố chấp, ích kỷ, mà ta đã giữ rất lâu trong tim. Có những điều ta không ăn vào miệng, nhưng lại nuôi dưỡng trong lòng mỗi ngày, tự ái, tự cao, hận thù...Mùa Chay mời gọi ta để những thứ ấy chết đi! Chay trong tâm hồn là để cho Chúa bước vào những góc tối nhất của con người mình, nơi ta sợ phải đối diện. Đó là chay cái tôi muốn được công nhận, được khen, được hơn người khác.
Ăn chay không phải là để người khác thấy, nhưng là để tôi thấy lại mình. Chúa Giêsu nói: Cha của anh em " Đấng thấu suốt những gì nơi kín đáo sẽ trả công cho anh em." Phần thưởng của ăn chay không phải là lời khen, mà là sự tự do nội tâm. Khi ta ăn chay đúng nghĩa, ta thấy mình bình an hơn, gần Chúa hơn và yêu thương người hơn. Mùa chay không phải là thời gian để ta chứng tỏ mình đạo đức, nhưng là thời gian để trở về, trở về với sự thật của mình, trở về với Thiên Chúa không bao giờ mệt mỏi chờ đợi ta.
Từ tro bụi, Chúa làm này sinh sự sống mới. Tro là dấu chỉ của sự chết, nhưng đối với người Ki-tô hữu, tro lại là điểm khởi đầu của hy vọng. Vì Thiên Chúa có thể làm nảy sinh sự sống từ tro tàn. Ngài có thể biến một trái tim chai đá thành trái tim biết yêu thương. Ngài có thể làm cho một đời sống nguội lạnh bừng cháy trở lại. Lễ Tro không kết thúc ở Tro. Nhưng hướng về Phục Sinh. Mùa chay không kết thúc ở từ bỏ, nhưng mở ra con đường dẫn bạn và tôi đến sự sống viên mãn. Hôm nay, khi Tro còn in trên trán, xin cho bạn và tôi cũng được in dấu bởi Lời Chúa. Xin cho mùa chay này không trôi qua như một thói quen đạo đức, nhưng trở thành một hành trình hoán cải thật sự, âm thầm, khiêm tốn và chân thành.
Lạy Chúa, chúng con bước vào mùa chay với thân phận tro bụi, nhưng với niềm hy vọng nơi lòng thương xót Chúa. Xin đừng để chúng con chỉ mang tro trên trán, mà xin những hạt tro ấy chạm vào trái tim chúng con, để chúng con trở nên dễ thương hơn trước mặt Chúa và mọi người. Xin cho mùa Chay này trở thành con đường trở về, để từ tro tàn của con người cũ Chúa làm nẩy sinh đời sống mới: biết yêu thương hơn, khiêm tốn hơn, và thuộc trọn về Chúa hơn.
Mùa Chay, 2026 【Lưu Ly】
Mỗi năm, mùa chay được khởi đầu từ lễ tro. Khi tro chạm vào trái tim, không chỉ là dấu tro bên ngoài, mà còn là lời mời hoán cải từ bên trong. Tro được sức trên trán chúng ta trong ngày hôm nay, không phải chỉ là một nghi thức, cũng không phải là một dấu hiệu để người khác nhận ra rằng tôi đang bước vào mùa chay. Tro là lời thì thầm rất khẽ của Thiên Chúa nhắc con người nhớ lại căn tính sâu xa nhất của mình: "Ngươi là bụi đất, và sẽ trở về với bụi đất."(St 3,19)
Thế giới ngày nay đề cao thành công, sức mạnh, hình ảnh và tiếng vỗ tay. Lễ Tro đưa chúng ta trở về với sự thật đơn sơ đến trần trụi: phận con người là mong manh. Tất cả những gì ta nắm giữ, tự hào, phô trương rồi cũng sẽ qua đi. Chỉ còn lại điều duy nhất tồn tại trước mặt Thiên Chúa: trái tim của ta.
Tro trên trán-hay tro trong lòng?
Ngày Lễ Tro, ai cũng giống ai: hàng dài người xếp hàng, cúi đầu, để linh mục rắc tro. Nhưng Lời Chúa hôm nay khiến chúng ta phải tự hỏi: Tro ấy chỉ dừng lại trên trán hay có đi vào trong lòng tôi không? Tro nhắc ta về thân phận mỏng giòn, và cũng nhắc ta về lòng thống hối. Trong Kinh Thánh Tro gắn liền với hoán cải, quay về, với một trái tim tan nát trước mặt Thiên Chúa. Tro không nhằm làm cho ta buồn rầu, nhưng để đánh thức ta khỏi sự tự mãn, khỏi những lớp mặt nạ đạo đức mà đôi khi chính chúng ta cũng không nhận ra.
Đức Giêsu lên án sự đạo đức phô trương. Trong Tin Mừng Mát thêu chương 6 Chúa Giêsu nói rất thẳng thắn. Ngài không lên án việc ăn chay, cầu nguyện hay bố thí. Trái lại, Ngài khẳng định đó là những việc cần thiết. Nhưng điều Ngài lên án là lối sống đạo đức giả hình: làm cho người khác thấy, làm để được khen, làm để nuôi dưỡng cái tôi... Đừng làm như bọn giả hình mặt mày rầu rĩ, để thiên hạ biết mình là ăn chay. Chúa Giêsu không muốn mùa Chay u sầu bên ngoài nhưng trống rỗng bên trong. Ngài không muốn một đời sống đạo chỉ chăm lo hình ảnh, mà quên mất mối tương quan sống động với Chúa Cha, là Đấng thấu suốt mọi sự nơi kín đáo.
Chay như thế nào cho đúng đường lối Chúa dậy?
Ngày nay, ăn chay không còn chỉ là bớt một bữa cơm; bớt con gà. Tin Mừng mời gọi chúng ta đi sâu hơn: chay mắt, chay miệng, chay lòng, chay trong tâm hồn.
Chay mắt, là không để mắt mình chạy theo những điều làm lòng ta ganh tỵ, so sánh, khinh thường người khác. Là tập nhìn người khác bằng ánh mắt xót thương thay vì phán xét. Chay miệng, là bớt những lời nói làm tổn thương, bớt than phiền, bớt chỉ trích. Đôi khi chay đẹp nhất là biết im lặng đúng lúc, để không gieo thêm đau buồn cho người bên cạnh. Chay lòng, là tập buông bỏ những oán giận, cố chấp, ích kỷ, mà ta đã giữ rất lâu trong tim. Có những điều ta không ăn vào miệng, nhưng lại nuôi dưỡng trong lòng mỗi ngày, tự ái, tự cao, hận thù...Mùa Chay mời gọi ta để những thứ ấy chết đi! Chay trong tâm hồn là để cho Chúa bước vào những góc tối nhất của con người mình, nơi ta sợ phải đối diện. Đó là chay cái tôi muốn được công nhận, được khen, được hơn người khác.
Ăn chay không phải là để người khác thấy, nhưng là để tôi thấy lại mình. Chúa Giêsu nói: Cha của anh em " Đấng thấu suốt những gì nơi kín đáo sẽ trả công cho anh em." Phần thưởng của ăn chay không phải là lời khen, mà là sự tự do nội tâm. Khi ta ăn chay đúng nghĩa, ta thấy mình bình an hơn, gần Chúa hơn và yêu thương người hơn. Mùa chay không phải là thời gian để ta chứng tỏ mình đạo đức, nhưng là thời gian để trở về, trở về với sự thật của mình, trở về với Thiên Chúa không bao giờ mệt mỏi chờ đợi ta.
Từ tro bụi, Chúa làm này sinh sự sống mới. Tro là dấu chỉ của sự chết, nhưng đối với người Ki-tô hữu, tro lại là điểm khởi đầu của hy vọng. Vì Thiên Chúa có thể làm nảy sinh sự sống từ tro tàn. Ngài có thể biến một trái tim chai đá thành trái tim biết yêu thương. Ngài có thể làm cho một đời sống nguội lạnh bừng cháy trở lại. Lễ Tro không kết thúc ở Tro. Nhưng hướng về Phục Sinh. Mùa chay không kết thúc ở từ bỏ, nhưng mở ra con đường dẫn bạn và tôi đến sự sống viên mãn. Hôm nay, khi Tro còn in trên trán, xin cho bạn và tôi cũng được in dấu bởi Lời Chúa. Xin cho mùa chay này không trôi qua như một thói quen đạo đức, nhưng trở thành một hành trình hoán cải thật sự, âm thầm, khiêm tốn và chân thành.
Mùa Chay, 2026 【Lưu Ly】
